السيد الخوئي
389
توضيح المسائل ( فارسي )
بگويد هر كس أسب مرا پيدا كند ، اين گندم را به أو مىدهم ، لازم نيست بگويد آن گندم مال كجا است وقيمت آن چيست . ولى اگر مال را معين نكند مثلا بگويد كسى كه أسب مرا پيدا كند ، ده من گندم به أو مىدهم ، بايد خصوصيات آن را كاملا معين نمايد . ( مسأله 2230 ) اگر ( جاعل ) مزد معينى براي كار قرار ندهد مثلا بگويد ، هر كس بچه مرا پيدا كند پولى به أو مىدهم ، ومقدار آن را معين نكند ، چنانچه كسى آن عمل را انجام دهد ، بايد مزد أو را به مقدارى كه كار أو در نظر مردم ارزش دارد بدهد . ( مسأله 2231 ) اگر ( عامل ) پيش از قرارداد ، كار را انجام داده باشد ، يا بعد از قرارداد به قصد اين كه پول نگيرد انجام دهد ، حقي به مزد گرفتن ندارد . ( مسأله 2232 ) پيش از آن كه ( عامل ) شروع به كار كند ( جاعل ) مىتواند ( جعاله ) را به هم بزند . ( مسأله 2233 ) بعد از آن كه ( عامل ) شروع به كار كرد ، اگر ( جاعل ) بخواهد جعاله را به هم بزند اشكال دارد . ( مسأله 2234 ) ( عامل ) مىتواند عمل را ناتمام بگذارد ، ولى اگر تمام نكردن عمل أسباب ضرر ( جاعل ) شود ، بايد آن را تمام نمايد . مثلا اگر كسى بگويد هر كس چشم مرا عمل كند فلان مقدار به أو مىدهم ودكتر جراحى شروع به عمل كند ، چنانچه طورى باشد كه اگر عمل را تمام نكند ، چشم معيوب مىشود ، بايد آن را تمام نمايد ودر صورتي كه ناتمام بگذارد ، حقي بر ( جاعل ) ندارد . ( مسأله 2235 ) اگر ( عامل ) كار را ناتمام بگذارد ، چنانچه آن كار مثل پيدا كردن أسب است كه تا تمام نشود ، براي ( جاعل ) فائده ندارد ( عامل ) نمىتواند چيزى مطالبه كند وهمچنين است اگر ( جاعل ) مزد را براي تمام كردن ( عمل ) قرار بگذارد مثلا بگويد هر كس لباس مرا بدوزد ، ده تومان به أو مىدهم ولى اگر مقصودش اين باشد كه هر مقدار از عمل كه انجام گيرد ، براي آن مقدار مزد بدهد . ( جاعل ) بايد مزد مقدارى را كه انجام شده ( به عامل ) بدهد ، اگر چه